Vilnius-Utrecht Center geopend: nieuwe hub voor geavanceerde ziektemodellering
Een nieuw internationaal onderzoekscentrum heeft officieel zijn deuren geopend: het Vilnius-Utrecht Center for Advanced Disease Modeling. Het initiatief verenigt de Vilnius University in Litouwen (in nauwe samenwerking met het universitair medisch centrum Santaros Klinikos in Vilnius), UMC Utrecht en de Universiteit Utrecht. Het doel is samen een internationaal concurrerende omgeving te bouwen die onderzoek, diagnostische innovatie en gepersonaliseerde geneeskunde versnelt.
De moderne geneeskunde staat voor steeds complexere uitdagingen: van kanker en neurodegeneratieve ziekten tot immuunstoornissen, cardiovasculaire gezondheid en zeldzame aandoeningen. Het aanpakken hiervan vereist samenwerking over grenzen, disciplines en technologieën heen.
Het nieuwe Vilnius-Utrecht Center for Advanced Disease Modeling (CADM) bundelt de sterktes van twee toonaangevende biomedische ecosystemen: de ultramoderne infrastructuur van het Medical Science Center van Vilnius University en de internationaal erkende expertise op het gebied van life sciences aan UMC Utrecht en de Universiteit Utrecht.
“Dit centrum is ontworpen als een katalysator voor nieuwe ideeën”, zegt prof. dr. Roos Masereeuw, vicedecaan onderzoek aan de Faculteit Bètawetenschappen van de Universiteit Utrecht. “Door geavanceerde technologieën te combineren met een open, samenwerkingsgerichte cultuur, willen we onderzoekers grenzen laten verleggen en wetenschappelijke inzichten omzetten in concrete voordelen voor patiënten en de samenleving.”
Ambitie en impact
Het centrum wil uitgroeien tot een toonaangevende samenwerking rondom klinisch relevante ziektemodellering, gebaseerd op wetenschappelijke excellentie en innovatie. Het centrum zal geavanceerde in vitro-, ex vivo- en in silico-technologieën integreren. Voorbeelden daarvan zijn organoïdenonderzoek, stamceltechnologieën, spatial en single-cell omics, 3D-bioprinting en AI-analyses. Samen vormt dit een aanpak tot een naadloze translationele pijplijn die experimentele modellen koppelt aan klinische toepassing.
“We creëren een omgeving waarin ambitieuze wetenschappers kunnen floreren,” zegt prof. dr. Paul Coffer, Vice-Dean bij Utrecht Life Sciences. “Als je gewaagde onderzoeksideeën hebt, dan is dit jouw kans om die waar te maken.”
Kansen voor onderzoekers
Het centrum werft momenteel onderzoeksleiders om onafhankelijke onderzoeksgroepen op te zetten binnen deze internationale hub. Eenmaal aangenomen, ontvangen ze een startpakket om hun team op te bouwen, toegang tot moderne faciliteiten in Vilnius en Utrecht, ondersteuning bij verhuizing naar Vilnius, kansen voor gezamenlijke projecten, lab-bezoeken naar Utrecht en co-supervisie.
Strategische positionering
Door de Baltische regio en Nederland te verbinden, neemt het centrum een unieke positie in op het snijvlak van fundamentele levenswetenschappen, klinisch onderzoek en computationele innovatie. Het geïntegreerde ecosysteem (van biobanken en klinische datasets tot beeldvorming platforms en digitale pathologie) biedt onderzoekers de tools en netwerken om impactvol translationeel onderzoek te op te zetten.
De werving van vier internationale Principal Investigators zal de wetenschappelijke capaciteit van het centrum verankeren en het centrum positioneren als een broedplaats voor wetenschappelijk talent. Het centrum zal een brug te slaan tussen onderzoek en innovatie enerzijds en de klinische implementatie anderzijds, in een uitgebreid grensoverschrijdend wetenschappelijk ecosysteem.