UU-onderzoekers dragen bij aan Global Tipping Points Report

Wetenschappers van het Instituut voor Marien en Atmosferisch onderzoek Utrecht onderzochten de Atlantische oceaancirculatie en tonen aan dat een plotselinge verzwakking grote gevolgen kan hebben voor het wereldklimaat.
De wereld heeft het eerste klimaatkantelpunt bereikt, zo concludeert het nieuwe Global Tipping Points Report dat op maandag 13 oktober is gepubliceerd. Warmwaterkoraalriffen, cruciale ecosystemen voor bijna een miljard mensen en een kwart van al het zeeleven, zijn onomkeerbaar aan het verdwijnen. Het rapport waarschuwt dat ook andere klimaatsystemen, zoals ijskappen, regenwouden en oceaancirculaties, gevaarlijk dicht bij hun kantelpunt komen.
Onderzoekers van het Instituut voor Marien en Atmosferisch onderzoek Utrecht (IMAU) speelden een belangrijke rol in de casestudy naar de Atlantische Meridionale Omwentelingscirculatie (AMOC) en de Subpolaire Gyre (SPG), systemen die sterk bepalen hoe warmte over de aarde wordt verdeeld.
“Een plotselinge verzwakking of instorting van de AMOC zou grote gevolgen hebben voor het klimaat in Noordwest-Europa, maar ook voor weerpatronen, zeespiegel en ecosystemen wereldwijd,” zegt Henk Dijkstra, hoofdonderzoeker van de casestudy. Hij leidde het internationale team dat de risico’s, gevolgen en onzekerheden rond een mogelijke omslag in deze oceaancirculatie in kaart bracht. Zijn groep ontwikkelde ook een online dashboard (amocscenarios.org) met scenario’s voor de klimaateffecten van een AMOC-kanteling.
Binnen datzelfde onderzoek keek René van Westen naar vroege waarschuwingssignalen die kunnen wijzen op een naderend kantelpunt, en onderzocht Amber Boot de mogelijke gevolgen van een omslag voor ecosystemen op land en in zee. Claudia Wieners leverde een bijdrage aan het hoofdstuk over het voorkomen van kantelpunten, waarin zij de rol van Solar Radiation Modification in kaart bracht. Dat zijn technieken een klein deel van het zonlicht te weerkaatsen en zo de aarde af te koelen. Anna von der Heydt en Sacha Sinet werkten mee aan een update over de interacties tussen verschillende klimaatsystemen. Daaruit blijkt dat de meeste van die onderlinge verbanden elkaar versterken en dus destabiliserend werken.
Het Global Tipping Points Report wordt op de klimaattop COP30 in Brazilië gepresenteerd, die plaatsvindt van 10 tot 21 november.

Utrecht Science Park Zomercafé: afscheid van directeur-bestuurder Jan Henk van der Velden
Op maandag 6 juli vond het Utrecht Science Park Zomercafé plaats bij Grand Café Living op het Utrecht Science Park. Deze editie stond in het teken van het afscheid van Jan Henk van der Velden als directeur-bestuurder van Stichting Utrecht Science Park, na negen jaar waarin hij een belangrijke rol speelde in de ontwikkeling en positionering van het ecosysteem.

UMC Utrecht krijgt nieuwe hoofdentree en groen campuspark
De noordkant van het UMC Utrecht gaat de komende jaren op de schop. De gemeente Utrecht en het academisch ziekenhuis hebben plannen gepresenteerd voor een nieuwe hoofdentree, een centraal parkeergebouw en een groen ontvangstgebied dat de ziekenhuizen op het Utrecht Science Park beter met elkaar moet verbinden. De plannen zijn inmiddels naar de gemeenteraad gestuurd.

Petra Baarendse vanaf 1 september nieuwe directeur-bestuurder Stichting Utrecht Science Park
Utrecht, 2 juli 2026 – Vanaf 1 september 2026 treedt Petra Baarendse aan als nieuwe directeur-bestuurder van Stichting Utrecht Science Park. Zij volgt Jan Henk van der Velden op, die afscheid heeft genomen en een nieuwe rol gaat vervullen als directeur-bestuurder bij Stichting Nationaal Park Utrechtse Heuvelrug.

Opening Utrecht Science Week met keynote door Juliette Legler over de verborgen invloed van milieuchemicaliën
Op vrijdag 25 september barst het jaarlijkse wetenschapsfestival ‘Utrecht Science Week’ weer los op het Utrecht Science Park. We zijn verheugd aan te kondigen dat dit jaar Prof. dr. ir. Juliette Legler de Utrecht Science Lezing zal verzorgen. Juliette Legler is hoogleraar Toxicologie aan de Universiteit Utrecht bij Diergeneeskunde en geeft leiding aan de ‘One Health Toxicology’ groep van het Institute for Risk Assessment Sciences (IRAS).