Universiteit Utrecht gebruikt biomeiler om warmte en compost te winnen bij onderwijsboerderij de Tolakker

De biomeiler bij de Tolakker zie je niet snel over het hoofd: de tank heeft een doorsnee van 6 meter en is 3 meter hoog. Wat een biomeiler bijzonder maakt, is dat het composteerproces bruikbare warmte oplevert. In de biomeiler liggen buizen waar water doorheen loopt. Het water in die buizen vangt de warmte op die vrijkomt tijdens het composteerproces. Die warmte wordt vervolgens gebruikt door de Tolakker. De verwachting is dat er per jaar zo’n 100 megawatt warmte vrijkomt. Dat staat gelijk aan het jaarlijks verbruik van vier huishoudens.

De biomeiler is gevuld met houtsnippers en tweehonderd kubieke meter organisch afval. Na twee jaar levert dat compost van hoge kwaliteit op. Lasse: “Het composteerproces in de biomeiler krijgt alle tijd. Doordat we de omstandigheden kunnen reguleren, zit er in deze compost straks twee keer zoveel organische stof als in normale compost. Organische stof voedt het leven in de grond en houdt water beter vast.”

Puzzel

Om het project te realiseren, moest er veel geregeld worden. Denk aan financiering, vergunningen en natuurlijk een locatie. Lasse: “We hebben wel tien locaties bekeken, maar er was telkens een reden waarom het daar toch niet kon. Bestemmingsplannen, kabels en leidingen: het was een soort puzzel, er doken telkens nieuwe problemen op.”

Om het proces te versnellen, schakelde Lasse de hulp in van het Centre for Living Labs. Samen nodigden ze alle betrokken partijen uit voor een bijeenkomst. Toen kwam het project in een stroomversnelling. Uiteindelijk kon de installatie bij de onderwijsboerderij van de faculteit Diergeneeskunde, de Tolakker, worden opgebouwd. Onderwijscoördinator en docent IJmert de Vries: “We zijn binnen de Tolakker altijd op zoek naar mogelijkheden om onze bedrijfsprocessen nog verder te verbeteren en te verduurzamen. Denk aan de zonnepanelen op het dak van de stallen, hoe we biologische melk produceren en hoe we biodiversiteit samen met andere faculteiten en studenten proberen te vergroten. Zo komen onderwijs en onderzoek binnen de Tolakker op een mooie manier samen. Het project van Lasse sluit naadloos bij aan bij onze ambitie, om als onderwijsboerderij nog beter naar innovatiemogelijkheden voor een betere toekomst te kijken.”

Biomeiler 2.0

In samenwerking met Stichting Biomeiler zijn er twee verbeteringen aan de biomeiler doorgevoerd. De eerste verbetering is het toevoegen van een deksel. Door de deksel kan er extra warmte worden opgevangen. De tweede verbetering is actieve beluchting. Lasse: “Bacteriën zorgen ervoor dat organisch materiaal composteert. Zij hebben zuurstof nodig, maar de hoeveelheid zuurstof luistert nauw. Door actieve beluchting verloopt het composteerproces optimaal en is de warmte-opbrengst zo hoog mogelijk.” De komende twee jaar wordt door studenten gemeten of de verbeteringen effectief zijn.

Campus Sustainability Grant

De biomeiler is mede mogelijk gemaakt door financiering van de Campus Sustainability Grant. Heb je een idee voor een living lab om de duurzame ontwikkeling van de universiteit te bevorderen? En ben je op zoek naar financiering om je idee tot leven te brengen? De tweede ronde van de Campus Sustainability Grant is nu open. Aanvragen kunnen tot 31 januari 2025 worden ingediend. Meer informatie over de aanvraagprocedure vind je hier.