Gezondheid begint niet in het ziekenhuis, maar in de wijk

Hoe gezond iemand is, wordt niet alleen bepaald door medische zorg. Ook factoren als inkomen, huisvesting, stress, sociale omgeving en toegang tot voorzieningen hebben grote invloed op gezondheid. Daarom zetten onderzoekers, zorgprofessionals, studenten en bewoners zich samen in om gezondheidsverschillen te verkleinen.
In Nederland bestaan nog altijd grote verschillen in gezondheid tussen verschillende wijken en bevolkingsgroepen. Mensen die te maken hebben met financiële zorgen, een onzekere woonsituatie of beperkte toegang tot voorzieningen, lopen vaak meer gezondheidsrisico’s. Het aanpakken van deze verschillen vraagt om meer dan goede medische zorg alleen.
Binnen het UMC Utrecht en de Universiteit Utrecht wordt onderzocht hoe gezondheidsverschillen ontstaan en welke aanpakken bijdragen aan gelijke kansen op gezondheid. Daarbij staat samenwerking met bewoners en maatschappelijke partners centraal. Door niet alleen óver mensen te praten, maar juist mét hen, ontstaat beter inzicht in de uitdagingen die zij dagelijks ervaren.
Een belangrijk voorbeeld hiervan is de samenwerking met Eugenie Mac-nack, ervaringsdeskundige op het gebied van armoede en gezondheid. Vanuit haar eigen ervaringen als bewoner van Overvecht levert zij waardevolle inzichten voor onderzoek, onderwijs en zorgpraktijk.
In gesprek met Mariëlle Jambroes, arts maatschappij en gezondheid en afdelingshoofd Public Health bij het UMC Utrecht, deelt zij hoe leefomstandigheden invloed hebben op gezondheid en welzijn. Hun gesprek laat zien dat gezondheid niet los kan worden gezien van de omgeving waarin mensen leven.
Ook binnen het onderwijs wordt steeds meer aandacht besteed aan de maatschappelijke factoren die gezondheid beïnvloeden. Studenten en toekomstige zorgprofessionals maken kennis met de praktijk buiten het ziekenhuis en leren hoe thema’s als bestaanszekerheid, wonen en stress doorwerken in het dagelijks leven van patiënten.
Door deze bredere blik ontwikkelen zij vaardigheden om beter te luisteren, andere vragen te stellen en zorg beter aan te laten sluiten op de leefwereld van mensen.
Samen werken aan gelijke kansen
Het verkleinen van gezondheidsverschillen vraagt om samenwerking tussen zorg, onderwijs, onderzoek, gemeenten en bewoners. Alleen door verschillende perspectieven samen te brengen kunnen duurzame oplossingen worden ontwikkeld die bijdragen aan gelijke kansen op gezondheid voor iedereen.
Dit onderwerp staat centraal in de videoserie Verschilmakers, een gezamenlijk initiatief van de Universiteit Utrecht en het UMC Utrecht. In deze serie gaan onderzoekers, professionals en ervaringsdeskundigen met elkaar in gesprek over maatschappelijke vraagstukken die direct raken aan het dagelijks leven.
Benieuwd naar de verhalen en inzichten achter dit thema? Bekijk de aflevering van Verschilmakers met Eugenie Mac-nack en Mariëlle Jambroes en ontdek hoe samenwerking in de wijk kan bijdragen aan een gezondere samenleving.